Kiến thức Xuất Nhập khẩu và kỹ năng cần thiết
KIẾN THỨC XUẤT NHẬP KHẨU VÀ KỸ NĂNG CẦN THIẾT
Kiến thức xuất nhập khẩu và kỹ năng cần thiết cho nhân viên Xuất Nhập khẩu cần những gì?
Xuất Nhập Khẩu và Logistics là những ngành có cơ hội việc làm đa dạng với nhiều vị trí có mức đãi ngộ tốt. Nhưng đồng thời, cũng có những khó khăn nhất định phải vượt qua nếu muốn gắn bó và thành công với nghề.
Mr Hà Lê xin chia sẻ 6 nhóm kiến thức và 5 nhóm kỹ năng cần thiết nhất mà các chuyên viên xuất nhập khẩu – Logistics cần phải nắm.
I. NHÓM KIẾN THỨC XUẤT NHẬP KHẨU – LOGISTICS
-
Kiến thức nền về xuất nhập khẩu – Logistics
Kiến thức về xuất nhập khẩu rất rộng lớn và thay đổi từng ngày khiến chúng ta phải thường xuyên trau dồi, học hỏi. Về cơ bản, một chuyên viên xuất nhập khẩu phải được trang bị các kiến thức về các mảng sau:
- Quy trình và chính sách Xuất nhập khẩu hàng hóa/dịch vụ (Export – import procedures and policy)
- Chính sách với mặt hàng xuất nhập khẩu: xem loại hàng có được phép xuất – nhập? hay xuất nhập khẩu có điều kiện? (hạn ngạch quota hoặc giấy phép, chuyên ngành) hay cấm xuất nhập khẩu? Các Bộ nào quản lý nhóm ngành hàng nào?
- Quy trình xuất khẩu – nhập khẩu hàng hóa, dịch vụ ra sao: các bước quy chuẩn để xuất khẩu hoặc nhập khẩu một lô hàng tại cửa khẩu, ngoài cửa khẩu hoặc tại chỗ.
-
Kiến thức Logistics / Giao nhận vận tải (Transportation)
- Giao nhận vận tải nội địa
+ Các loại phương tiện, cách tính cước
+ Danh mục các cảng biển Việt Nam, cảng nội địa, sân bay
- Giao nhận vận tải quốc tế
+ Các loại phương tiện vận tải, cước phí (freight), phí nội địa/địa phương (Local charges) và phụ phí (sur-charges) hàng air/sea/road
+ Danh sách các cảng biển, ICD, sân bay chính của một số nước
+ Incoterms: phân chia trách nhiệm, rủi ro và chi phí (Risk & Cost) cho Seller/Buyer của giao dịch ra sao
+ Các phương thức vận tải quốc tế, chi phí và đặc điểm, chú ý
+ Chứng từ vận tải quốc tế (SI, booking, BL, AWB, Manifest, AN, D/O…khá nhiều nữa)
+ Cách thức hoạt động, các quy trình của công ty Forwarder/Logistics cho hàng FCL/LCL/air…
…
-
Thanh toán quốc tế (international payment)
- Các phương thức thanh toán quốc tế đang sử dụng phổ biến
Rủi ro, lợi ích, chi phí và chú ý khi sử dụng các phương thức thanh toán như thế nào
- Nắm vững về một số phương thức thanh toán quốc tế chính nhất:
+ L/C: Letter of Credit
+ T/T: Telegraphic transfer
+ Collection (D/P, D/A)
+ CAD…
Trong từng phương thức, cần nắm rõ các phân loại, nội dung, cách vận hành, chi phí, quy trình mở – nhận – thanh toán, cách kiểm tra nội dung và làm chứng từ xuất trình.
Chú ý: nắm vững về UCP 600, ISPB, URC
-
Hợp đồng, bảo hiểm, giao dịch, đàm phán
- Hợp đồng (Sales Contract): các nội dung,điều khoản, hình thức, các chú ý khi đàm phán ký kết hợp đồng
- Bảo hiểm hàng hóa
- Biết xây dựng phương án kinh doanh và chi phí cho hàng xuất, nhập các lô hàng để đàm phán giá
- Biết cách giao dịch (transaction) và đàm phán ngoại thương (negotiation) chuyên nghiệp, hiệu quả và thành công nhất, có lợi nhất cho công ty bao gồm cả giao dịch offline (email, apps..) và trực tiếp gặp gỡ
- Yêu cầu này với công ty xuất khẩu là dành cho Sales, còn công ty nhập khẩu thì bộ phận Purchasing sẽ chịu trách nhiệm
-
Thủ tục hải quan và chính sách chuyên ngành
- Nắm vững về pháp luật về hải quan (Luật hải quan, thông tư, nghị định, quyết định)
- Kiểm tra được thủ tục hải quan cho các mặt hàng của công ty khi muốn xuất nhập khẩu xem có dính giấy phép hay thuộc diện kiểm tra chuyên ngành không
- Hiểu và biết cách áp mã hàng hóa – HS code (6 quy tắc áp mã), cách tính và các loại thuế trong lô hàng xuất nhập khẩu
- Hiểu rõ cách xác định trị giá hải quan (TT 39/2015/TT-BTC & TT 60/2019/TT-BTC).
- Nắm được các loại hình tờ khai theo quyết định 1357/QĐ-TCHQ
- Quy định về xử phạt hành chính về hải quan (NĐ 128/2020/NĐ-CP)…
- Nắm quy trình thông quan tại các chi cục, cửa khẩu, sân bay (đặc biệt chú ý với nhân viên Ops – hiện trường)
- Sử dụng, khai báo ECUS/VNACCS thành thạo các loại hình công ty đang triển khai (xuất – nhập kinh doanh, tạm nhập – tái xuất, tạm xuất – tái nhập, gia công, SXXK, Chế xuất…)
- Nếu theo mảng quản lý số liệu: Hiểu cơ bản nguyên lý về kế toán trong việc báo cáo quyết toán, hoàn thuế
-
Chứng từ xuất nhập khẩu
- Nắm rõ về yêu cầu, chi phí các loại chứng từ trong khi xuất trình làm thủ tục thông quan hải quan cho loại hàng hóa xuất nhập khẩu của doanh nghiệp
- Hiểu rõ và biết làm, hoàn thiện các loại chứng từ xuất nhập khẩu (Invoice, Packing list, B/L, C/O, Fumigation certificate, Phytosanitary certificate, Insurance certificate, certificate of Sanitary, certificate of Health, C/Q, MSDS, C/A và các certs khác…để làm vững Docs xuất nhập khẩu, có khoảng vài chục loại chứng từ) tùy theo phương thức thanh toán
- Nắm được các chứng từ đầu vào và quy trình phối hợp để xin giấy phép chuyên ngành, Kiểm tra chất lượng – công bố hợp quy, đăng kiểm, kiểm dịch ĐV-TV, kiểm tra chất lượng, KTCL An toàn thực phẩm, Hiệu suất năng lượng – dán nhãn, Phê duyệt mẫu,…(thường cho hàng nhập).
Nhân viên Docs và Ops/Team hải quan phối hợp chặt chẽ và hiệu quả nhất, đảm bảo thời gian làm chứng từ nhanh nhất, chi phí hợp lý nhất.
II. NHÓM KỸ NĂNG XUẤT NHẬP KHẨU – LOGISTICS
Kiến thức là phần cứng bắt buộc phải nắm vững. Vậy còn kỹ năng gì là cần thiết cho một chuyên viên xuất nhập khẩu hoặc Logistics tài năng?
-
Ngoại ngữ
- Tiếng Anh gần như bắt buộc: giao tiếp là số một, cứng về email thư tín thương mại, đàm phán, giao dịch trực tiếp, trao đổi các nghiệp vụ cùng agent
- Hiểu biết về tiêng anh chuyên ngành Xuất nhập khẩu – Logistics sâu
- Biết thêm ngoại ngữ khác là lợi thế (khi apply công ty Hàn, Nhật, Trung trong các khu công nghiệp, khu chế xuất…)
- Tùy vị trí mà yêu cầu ngoại ngữ khác nhau. Cao nhất là sales quốc tế (Sales xuất khẩu), còn nhân viên Ops cần đọc hiểu các chứng từ cơ bản là được. Nếu tốt thì sẽ rất có lợi thế.
-
Sử dụng B2B web/apps và mạng xã hội
- Sales quốc tế & Purchasing: Phải sử dụng thành thạo Alibaba, B2B webs và các thông tin trên internet trong việc chào bán, PR, marketing hình ảnh sản phẩm và thương hiệu cho hàng xuất khẩu, tìm kiếm nhà cung cấp cho hàng nhập khẩu.
- Sử dụng hiệu quả các mạng xã hội: Facebook, Linkedin, Tiktok, Youtube, Instagram….để áp dụng vào công việc
- Apps hiện nay như Viber, Whatsapp, Line, Kakaotalk,Tango, Wechat…đã quá thông dụng trong việc giao dịch, làm việc mà không qua email.
-
Giao tiếp, thuyết trình, thuyết phục
- Kỹ năng giao tiếp tốt với đối tác (nguyên lý 3A + 5B)
- Thuyết trình, thuyết phục tốt: đánh giá tâm lý, giải quyết vấn đề. Phải có tính nhạy cảm để nhận định khách hàng, xử lý mâu thuẫn, thuyết phục và chốt deal
- Mở rộng các mối quan hệ, giao lưu
-
Kỹ năng văn phòng, kỹ năng tin học & marketing
- MS office thành thạo (nhất là Outlook, Excel), sử dụng các tools trong việc lập và theo dõi, chăm sóc khách hàng
- Sử dụng AI agent, các ứng dụng trí tuệ nhân tạo áp dụng vào công việc hiệu quả hơn: ChatGPT, OpenClaw, Claude, Gemini, Deepseek…
- Có kỹ năng marketing là Top1 server
-
Kỹ năng “siêu mềm” và quan trọng
- Kỹ năng quản lý thời gian và sắp xếp công việc: báo cáo, tổng hợp, lên kế hoạch, deadline…
- Đặt và giải quyết vấn đề, tranh biện
- Làm việc độc lập, cá nhân một cách chủ động nhất
- Làm việc tốt theo nhóm. Bạn chỉ tốt khi cộng tác theo nhóm được với người khác để hoàn thành mục tiêu chung
- Kỹ năng Đọc hiểu văn bản pháp quy và suy luận
III. QUAN TRỌNG NHẤT: THÁI ĐỘ YÊU CÔNG VIỆC
- Coi công việc là của mình chứ không phải đi làm thuê, cố gắng hoàn thành công việc hiệu quả nhất chứ không phải sự bắt ép
- Đặt mình vào vị trí của sếp để hiểu áp lực và cố gắng
- Tinh thần hăng say, làm việc nghiêm túc nhất vì mục tiêu chung cùng với đồng nghiệp
Mô hình ASK (ATTITUDE – SKILLS – KNOWLEGE) mà Mr Hà Lê vừa chia sẻ hi vọng sẽ được các bạn nghiên cứu kĩ để có cái nhìn tổng quan nhất về các yêu cầu kiến thức, kỹ năng cần thiết cho công việc Xuất Nhập Khẩu của mình.
Trân trọng!
Mr Hà Lê 0985774289
*******************************************************************************************
Hoàn toàn tự tin với kiến thức, kỹ năng thực tế từ những khóa học của trung tâm.
- Khóa học nghiệp vụ Xuất nhập khẩu – Logistics
- Khóa học Logistics
- Khóa học khai báo hải quan ECUS/VNACCS
- Khóa học Tiếng Anh Xuất nhập khẩu – Logistics
Trung tâm Xuất nhập khẩu – Logistics Hà Lê
Tầng 2 tòa nhà Florence số 28 Trần Hữu Dực, phường Cầu Diễn, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội
Hotline: 098 577 4289 // mrhalexnk@gmail.com
